P2P - podstawowe informacje

P2P, czyli każdy z każdym lub też równy z równym to model komunikacji w sieciach komputerowych, który gwarantuje obu stronom równorzędne prawa. Jest to przeciwieństwo klasycznego modelu klient - serwer. W sieci P2P każdy komputer może jednocześnie pełnić rolę serwera i klienta.

Szalony rozwój Internetu w latach 90-tych spowodował, że stał się on olbrzymią biblioteką, bazą informacji. Na utrzymanie wydajnych łączy i serwerów stać było jednak tylko wielkie firmy i instytucje. Z kolei wraz z rozwojem technologii MP3 wzrosło zainteresowanie muzyką w tym standardzie. Jednakże znalezienie czegoś w takim gąszczu informacji było z góry skazane na niepowodzenie. Pojawił się więc pierwszy liczący się program, a zarazem serwis - P2P - Napster.

Słabością systemu był centralny serwer, do którego musiał odwoływać się komputery korzystające z aplikacji. Na skutek działań prawnych koncernów muzycznych doprowadzono do zamknięcia działalności Napstera. Tej wady nie posiadała następna struktura P2P, a mianowicie GNUTELLA. Jednakże algorytmy wyszukiwania były zbyt skomplikowane, przez co wydłużał się znacznie czas konieczny do umiejscowienia szukanego pliku. Kolejne wersje programów P2P były coraz lepsze.

Obecnie wiodącymi programami są eDonkey 2000 (eD2k) oraz BitTorrent. Ten ostatni jest doskonałym rozwiązaniem dla szybkich połączeń z Internetem. Ze specjalnych serwisów internetowych pobiera się specjalny plik tzw. Torrent służący do komunikacji z innymi komputerami, które z kolei wskazują szukany plik. Plik ten może jednocześnie być pobierany z kilku miejsc, co znacznie przyspiesza jego pobranie.

W sieciach eD2k pliki wymienia się na bazie linków, które są sumą kontrolną pliku. Klient łączy się z serwerami posiadającymi bazy danych o położeniu pliku, po czym łączy się ze źródłami pliku i zgłasza chęć jego pobrania. Zgłoszenie jest kolejkowane -można powiedzieć, że powstaje swoista lista społeczna chętnych. Gdy przyjdzie nasza kolej, zaczyna się proces pobierania. Istnieją mutacje tych programów usprawniające ich pracę (szczegóły na odpowiednich stronach www).

Każdy z istniejących programów niesie jednak liczne zagrożenia. Podstawowy problem to możliwość szpiegowania użytkownika poprzez sieci P2P, tzw. programy spyware - monitorujące aktywność użytkowników i wysyłające informacje o nas w świat. Często są to dane marketingowe, ale mogą też one wyszukiwać danych personalnych, a nawet haseł. Szczególnie wyróżniał się tym program Kazza. Dlatego należy unikać oprogramowania typu malware wyzwalającego działania destrukcyjne.

Jeżeli korzystamy z P2P musimy się pogodzić, że komputer nasz będzie zasypywany spamem (niechcianą pocztą) i atakowany programami typu D-dos. Dużo łatwiej też "załapać" wirusa, robaka czy trojana. Zdarza się także, że programy które mają służyć do obsługi P2P instalują nam aplikacje wyświetlające reklamy. Według badań statystycznych 80% komputerów podłączonych do Internetu jest zarażonych co najmniej jednym wirusem czy aplikacją spyware. Objawy są zawsze podobne - dłuższy czas potrzebny na uruchomienie komputera, wolniejsza praca, większa ilość zajętej pamięci, utrata prywatności.

Jednoczesne ściąganie plików z naszego komputera powoduje jego wytężoną pracę, znaczne obciążenie procesora, pamięci, dysku, systemu operacyjnego. Dlatego też -pomimo obowiązku zapewnienia dostępu do swoich danych dla innych użytkowników sieci, warto pomyśleć o jego ograniczeniu. Takie możliwości daje system operacyjny i programy P2P. Ustawianie parametrów programu na maksa powoduje, że sami ściągamy 2-3 gigabajty danych, a w tym czasie od nas wychodzi ich kilkanaście. Np. w BitTorrencie za pomocą specjalnej wtyczki powiążemy prędkość wysyłania danych z pobieraniem. Ustawiając to, nie będziemy zapychać sobie łącza. Umożliwi to nam także przeszukanie archiwów, z których chcemy pobrać dane. Dzięki temu ściągniemy tylko to co nas interesuje.

Umiejętne użytkowanie programów P2P może dać wiele korzyści. Nie przeszkadzając w pracy innym użytkownikom sieci sami zachowamy swój sprzęt w dobrej kondycji. Jednakże korzystając z P2P musimy pamiętać o prawnych aspektach związanych z ochroną praw autorskich. W imieniu twórców utworów audio, filmów czy oprogramowania działają trzy międzynarodowe organizacje: RIAA, MPAA, BSA.

Swój udział w tym ma także polska policja. Zamknięto już w Polsce kilka serwerów wspomagających działanie P2P. Lokalna prasa doniosła niedawno o problemach użytkowników sieci DC++ w Koszalinie.

Jest w Internecie wiele treści darmowych - zarówno filmów, jak muzyki i programów. Korzystajmy z nich! Ochrona praw autorskich polega na zakazie posiadania nielegalnych programów, a w szczególności ich rozpowszechniania, a więc udostępniania innym. Jeżeli w przypadku pierwszego zakazu wystarczy usunięcie danych z dysku, to drugi jest znacznie poważniejszy. Czynności dokonywane przez użytkowników sieci P2P tworzą logi na różnych komputerach i serwerach. A usuniecie ich nie zależy już od nas -użytkowników.

Istnieją firmy świadczące usługi polegające na zbieraniu informacji o wymienianych zbiorach w sieciach P2P. Łączą się one jako klienci z sieciami P2P pobierając tylko dane o użytkownikach udostępniających wybrane pliki.